« Interdependent Thoughts ingeschreven bij KvK | Main | Kennisland? Nog lang niet! »

Virtu Heroica

Heldhaftige deugd, dat is nodig om Nederland als kenniseconomie tot bloei te brengen, aldus Prof. dr. Frans van Vught van de Universiteit Twente. Maandag 1 september was ik in de Grote Kerk in Enschede aanwezig om de rectorale rede (pdf-versie) te beluisteren.

Cortege loopt richting Oude Markt, bron: http://www.utwente.nl/nieuws/archief/2003/sept03/OAJ/foto/index.html

Er gaapt een kloof tussen de VS en Europa als het gaat om de kenniseconomie. (De Volkskrant rept verzachtend van een dreigende kloof, Van Vught wond er niet van dergelijke doekjes om) De oorspronkelijke suprematie van Europese universiteiten is verloren gegaan, ook al is het Europees wetenschappelijk niveau nog altijd zeer hoog. Ondanks dat hoge niveau, Europa kent de meeste wetenschappelijke publicaties, schieten we vooral in het inzetten van onze wetenschappelijke kennis voor economisch nut schromelijk te kort. In Nederland nog meer dan in de rest van Europa. Het halen van de ambitieuze 'Lissabon-doelstelling' om in 2010 van de EU de meest competitieve en dynamische kenniseconomie te hebben gerealiseerd is dan ook voorlopig nog vooral een utopie aan de einder.

Oplossingen moeten gezocht worden in verschillende richtingen:

  • er dient een eind te komen aan de versplintering van de Europese universitaire wereld. Met de nieuw ingevoerd BaMa structuur wordt een stap in de goede richting gezet.
  • er dient meer te worden geïnvesteerd in hoger onderwijs (en in onderzoek en ontwikkeling). Op dit moment besteed de VS daar 2,3% van het BNP aan, en de EU 1,1%, minder dan de helft dus.
  • die investeringen dienen vooral te worden gedaan door private partijen. Dat is nu zeer mager. (0,2% BNP in de EU, in de VS 1,2% BNP)
  • we dienen af te stappen van de notie dat alle universiteiten gelijk dienen te zijn: het identificeren van excellente instellingen, en het stimuleren daarvan dient gemeengoed te worden.
  • schaalvergroting

    De rector magnificus aan het woord, bron: http://www.utwente.nl/nieuws/archief/2003/sept03/OAJ/foto/index.html

    Vier kennisprocessen identificeert Frans van Vught, kennisgeneratie (onderzoek), kennisdiffusie (in twee processen: overdracht via onderwijs, en kennistransfer), en kennisexploitatie. Die processen zijn in de kennissamenleving zeer vervlochten geraakt, waar ze in het verleden gescheiden plaatsvonden in geïsoleerde processen en separate organisaties. Die vervlochtenheid roept om een andere aanpak: samenwerking in netwerken. In die netwerken dienen universiteiten een belangrijke plaats in te nemen, en dient steviger het contact gezocht te worden met private partijen en bedrijven.

    Om dat te kunnen doen dienen universiteiten de scherpe kantjes van de Humboldtiaanse visie dat kennisverwerving een doel op zich is los te laten en zich sterker te beseffen dat ze in een maatschappelijke context bewegen. Kennis dient meer gericht te worden op productiviteit en economische groei dan nu het geval is.

    Die laatste notie raakt trouwens aan Karl Sveiby's definitie van kennis als the ability to act, en daar voel ik me door aangesproken. Deze openingsrede bevat weliswaar strikt genomen niet heel veel nieuws, maar bevestigt nogmaals dat in ieder geval de UT zijn motto 'de ondernemende universiteit' verder gestand wil doen, en dat de rector het oog nog recht op die visie heeft gericht.

    Permalink

    Post a comment










    Remember personal info?






  • Welkom!

    Ton Zijlstra Dit is het weblog van Ton Zijlstra.
    Ik schrijf hier over kenniswerk en management, en de gereedschappen en strategieën die nodig zijn om te navigeren in het globale netwerk dat deze wereld is geworden. Ik krijg energie van het vergroten van het vermogen te handelen (kennis) en het vermogen te veranderen (leren) van mensen, groepen en organisaties.

    Contact met me opnemen is makkelijk en wordt gewaardeerd:
    E-mail, Skype, MSN

    Abonneren:
    Alle artikelen

    Interdependent Thoughts in het Engels en Duits:
    RSS English
    RSS Deutsch

    Archives


    August 2008
    March 2008
    October 2007
    September 2007
    August 2007
    July 2007
    May 2007
    April 2007
    March 2007
    February 2007
    January 2007
    December 2006
    November 2006
    October 2006
    September 2006
    August 2006
    July 2006
    June 2006
    May 2006
    April 2006
    March 2006
    February 2006
    December 2005
    November 2005
    October 2005
    September 2005
    August 2005
    July 2005
    June 2005
    May 2005
    April 2005
    March 2005
    February 2005
    January 2005
    December 2004
    November 2004
    October 2004
    August 2004
    July 2004
    May 2004
    April 2004
    March 2004
    February 2004
    January 2004
    December 2003
    November 2003
    October 2003
    September 2003
    August 2003
    July 2003
    June 2003

    Miscellaneous

    Technorati Profile

    Powered by Movable Type and Qumana
    i_use_qumana.png



    Creative Commons License
    This work is licensed under a Creative Commons License.